Kim jest Pan Cogito? To pytanie towarzyszyło maturzystom podczas cyklu lekcji języka polskiego. Pan Cogito, czyli "Pan Myślę" jest tytułowym bohaterem tomu wierszy Zbigniewa Herberta wydanego w 1974 r. pt. "Pan Cogito". Jego imię nawiązuje do słów Kartezjusza: "Cogito, ergo sum" (myślę, więc jestem). Pan Cogito to zatem człowiek myślący, kierujący się w życiu rozumem, wierzący w jego potęgę. Samo stworzenie takiej postaci wiąże się z intelektualnym i filozoficznym charakterem twórczości poety. Na cykl o Panu Cogito składają się refleksje i przemyślenia natury filozoficznej, moralnej i etycznej.
Każdy utwór pochodzący z cyklu "Pan Cogito" odsłania kolejne cechy tytułowej postaci. Jest to intelektualista, który komentuje rzeczywistość, wątpi, zadaje pytanie i szuka na nie odpowiedzi. Czasem jest naiwny, popełnia błędy, ale ma głębokie poczucie moralności i etycznej odpowiedzialności. Reprezentuje świat wartości humanistycznych, etosu codziennego heroizmu oraz wierności swoim przekonaniom. Czasami sprawia wrażenie, że Pan Cogito przemawia głosem autora, że to jego alter ego. Jednym z towarzyszy jego życia jest cierpienie, o którym mowa w wierszu "Pan Cogito rozmyśla o cierpieniu". Wyraża w nim przekonanie, że dopiero cierpienie tworzy z człowieka osobę.
W innym wierszu "O dwu nogach Pana Cogito" podmiot liryczny przedstawia dwoistą naturę człowieka. Przyglądając się lewej i prawej nodze bohatera dowodzi, że w każdym z nas jest coś z bohatera Don Kichota, marzyciela i idealisty oraz Sancho Pansy, trzeźwego empiryka.
A jak mógłby wyglądać Pan Cogito? Na to pytanie udzieliła nam odpowiedzi sztuczna inteligencja...
Bez wątpienia na tle polskiej literatury jest to postać niezwykła, niemająca swojego odpowiednika w żadnym innym utworze.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz